--- title: "AI MORA DA PLATI: Milioni za izdavača Harija Potera" url: "https://balkanwatch.com/ai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera/" type: "post" published: "2026-07-26T08:25:26+02:00" modified: "2026-07-26T00:00:52+02:00" author: "Anja" --- ## **Izdavačka kuća Bloomsbury među najvećim je dobitnicima istorijske nagodbe između AI kompanije Anthropic i hiljada autora čija su dela korišćena za obuku veštačke inteligencije.** Prema podacima kompanije, u nagodbu je uključeno **14.087 naslova** iz kataloga Bloomsbury-ja, a predviđena naknada iznosi oko **3.000 dolara po knjizi**. Nakon odbitka sudskih troškova i advokatskih naknada, izdavačka kuća i autori trebalo bi zajedno da podele oko **19 miliona dolara**, dok će isplate početi tokom druge polovine tekuće fiskalne godine. ### **[Hari Poter](https://en.wikipedia.org/wiki/Harry_Potter) među knjigama obuhvaćenim nagodbom** Bloomsbury je svetsku prepoznatljivost stekao kao izdavač romana o **Hariju Poteru** autorke Dž. K. Rouling, ali u svom katalogu ima i dela brojnih drugih poznatih pisaca, među kojima su Sara Dž. Mas i Suzana Klark. Iako kompanija nije precizirala koje su knjige korišćene za obuku AI modela, više od **14.000 naslova** iz njenog kataloga našlo se na listi dela obuhvaćenih nagodbom. **Kako je nastao spor sa [Anthropic](https://www.anthropic.com/)-om?** Tužba protiv kompanije Anthropic pokrenuta je 2024. godine, kada su književnica Andrea Bartz i još dvoje autora optužili kompaniju da je bez dozvole koristila njihove knjige za razvoj AI modela **Claude**. Sud u Sjedinjenim Američkim Državama odobrio je nagodbu, a prema dostupnim podacima, više od **91 odsto** autora i izdavača obuhvaćenih sporazumom već je prijavilo svoj deo odštete. Advokati koji zastupaju autore ocenili su da je reč o najvećoj poznatoj naplati autorskih prava u istoriji. ### **Autorska prava postaju veliki izazov za AI** Razvoj generativne veštačke inteligencije otvorio je brojna pravna pitanja, jer se modeli poput Claude-a treniraju na ogromnim količinama tekstova, uključujući knjige, naučne radove i novinske članke. Tehnološke kompanije smatraju da je takvo korišćenje sadržaja dozvoljeno prema američkom principu „fair use“, dok autori i izdavači insistiraju da se za korišćenje njihovih dela mora tražiti dozvola ili isplatiti odgovarajuća naknada. Nagodba između Anthropic-a i autora mogla bi da predstavlja važan presedan, s obzirom na to da se protiv više AI kompanija trenutno vode slični sudski postupci. ### **Bloomsbury već sarađuje sa AI kompanijama** Zanimljivo je da je Bloomsbury prošle godine pokrenuo i program licenciranja sadržaja za razvoj veštačke inteligencije. Autori mogu dobrovoljno da dozvole korišćenje svojih dela za obuku AI modela, a zauzvrat dobijaju autorske honorare. Očekuje se da će iskustvo iz ove nagodbe dodatno uticati na buduće odnose između izdavača, autora i kompanija koje razvijaju veštačku inteligenciju. Pročitajte više na [Gardianu](https://www.theguardian.com/technology/2026/jul/22/bloomsbury-book-publisher-anthropic-copyright-settlement). [https://www.addtoany.com/add_to/facebook?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/facebook?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/add_to/whatsapp?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/whatsapp?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/add_to/linkedin?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/linkedin?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/add_to/google_gmail?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/google_gmail?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/add_to/threads?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/threads?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/add_to/viber?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/viber?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/add_to/x?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera](https://www.addtoany.com/add_to/x?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fai-mora-da-plati-milioni-za-izdavaca-harija-potera%2F&linkname=AI%20MORA%20DA%20PLATI%3A%20Milioni%20za%20izdava%C4%8Da%20Harija%20Potera)[https://www.addtoany.com/share](https://www.addtoany.com/share)