Spiralni disk Mlečnog puta možda je u prošlosti pretrpeo drastičnu promenu orijentacije nakon sudara sa drugom galaksijom, zbog čega su se mnoge zvezde, a možda čak i Sunce, kretale putanjama koje se značajno razlikuju od današnjih, pokazala je nova studija Univerziteta Daram u Velikoj Britaniji.
Do ovog zaključka istraživači su došli na osnovu superkompjuterskih simulacija, čiji su rezultati predstavljeni na nacionalnoj konferenciji o astronomiji Kraljevskog astronomskog društva u Birmingemu. Naučnici su analizirali razvoj 25 galaksija sličnih Mlečnom putu, koristeći kosmološke simulacije iz skupa „Auriga“ i prateći njihov razvoj tokom više milijardi godina.
Većina zvezda naše galaksije nalazi se u spljoštenom spiralnom disku, dok se oko njega prostire znatno veći, ali ređi zvezdani halo. Taj halo uglavnom čine zvezde koje su nastale u manjim galaksijama, a potom su, nakon sudara i spajanja galaksija, postale deo Mlečnog puta.
Posmatranja sprovedena u okviru misije „Gaja“ Evropske svemirske agencije pokazala su da se zvezdani halo Mlečnog puta veoma sporo rotira. Analizirajući simulacije, istraživači su otkrili da su galaksije sa najsporijom rotacijom zvezdanog haloa u prošlosti pretrpele snažne čeone sudare sa drugim galaksijama, nakon čega su njihovi diskovi promenili orijentaciju.
„Već znamo da je Mlečni put imao snažan čeoni sudar sa galaksijom poznatom kao Gaja-Kobasica, ili Gaja-Encelad. Zbog toga smatramo da se disk Mlečnog puta možda preokrenuo u prošlosti“, objasnio je astronom Kiril Batrakov.
Gaja-Encelad bila je masivna patuljasta galaksija koja se pre oko 10 do 11 milijardi godina sudarila sa ranim Mlečnim putem i potom bila apsorbovana. Smatra se da je to bilo jedno od najvažnijih spajanja u ranoj istoriji naše galaksije, koje je značajno promenilo njenu strukturu i ostavilo milijarde zvezda na veoma izduženim putanjama.
Studija takođe ukazuje na povezanost rotacije zvezdanog haloa Mlečnog puta sa rotacijom haloa tamne materije, što bi moglo da znači da su se ova dva velika sistema razvijala zajedno tokom rasta naše galaksije.
