Državna ceremonija povodom obeležavanja Dana sećanja na stradanje Srba, Roma i Jevreja tokom Drugog svetskog rata počela je danas služenjem pomena kod Centralnog spomenika u Spomen-parku „Jajinci“.
Ceremoniji prisustvuje premijer Srbije u tehničkom mandatu prof. dr Đuro Macut, kao i članovi Vlade Srbije, direktor Bezbednosno-informativne agencije Vladimir Orlić, načelnik Generalštaba Vojske Srbije Milan Mojsilović, predstavnici diplomatskog kora stranih ambasada, jevrejske i romske zajednice u Srbiji i članovi porodica stradalih.
Nakon pomena biće položeni venci na mestu najvećeg stradanja na teritoriji okupirane Srbije tokom Drugog svetskog rata, gde su, prema zvaničnim podacima, nacisti od leta 1941. do jeseni 1943. godine streljali oko 80.000 Srba, Jevreja i Roma.
Polaganje venaca biće praćeno intoniranjem himne Srbije u izvođenju Orkestra počasne garde Vojske Srbije.
Streljanja u Jajincima trajala su od jula 1941. do novembra 1943. godine, a nemački Gestapo je od 8. novembra 1943. do 2. aprila 1944. godine sprovodio ekshumaciju i spaljivanje tela ubijenih, kako bi prikrio tragove zločina.
Komisija za utvrđivanje ratnih zločina, formirana neposredno nakon završetka Drugog svetskog rata, posle istrage je iznela podatak da je na stratištu u Jajincima stradalo 80.000 ljudi.
U Jajince su redovno dovođeni i streljani logoraši iz Banjičkog logora. Za mesto stratišta izabrano je nekadašnje vojno strelište u blizini Jajinaca, ispod Avale, koje je zbog svog položaja i okolnog terena bilo pogodno za masovna pogubljenja i skrivanje tragova zločina.
Okolna gusta šuma, kao i nasipi i grudobrani, omogućavali su izvršavanje streljanja daleko od pogleda javnosti.
Strelište se nalazilo na putu Beograd–Avala, u selu Jajinci, a do njega se dolazilo iz pravca Beograda i Rakovice.
Zarobljenici osuđeni na smrt dovođeni su u Jajince Avalskim drumom iz beogradskih zatvora i logora. Nakon izlaska iz kamiona, žrtve su sprovođene uskom i krivudavom stazom do mesta egzekucije, dok su pojedini satima čekali u improvizovanim barakama pre nego što bi došli na red za pogubljenje.
Za kopanje masovnih grobnica u koje su sahranjivana tela streljanih, kao i žrtava ugušenih ugljen-monoksidom u dušegupkama, bili su angažovani radnici Centralnog i Novog groblja u Beogradu. Grobnice su kopane za između 100 i 300 tela, a u pojedinim slučajevima i za veći broj žrtava.
Spomen-park „Jajinci“ danas je memorijalni kompleks posvećen žrtvama nacističkog terora. Njegovo formiranje počelo je 7. jula 1951. godine postavljanjem spomenika na ulazu u spomenički kompleks.
