--- title: "Stevan Sinđelić i Ćele-kula: Simbol stradanja, borbe i srpskog inata" url: "https://balkanwatch.com/stevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata/" type: "post" published: "2026-10-28T13:25:09+01:00" modified: "2026-10-28T13:26:19+01:00" author: "Dario" --- --- --- ## **Ćele-kula u Nišu jedan je od najupečatljivijih spomenika iz perioda Prvog srpskog ustanka. Podignuta nakon bitke na Čegru 1809. godine, trebalo je da zastraši srpski narod i posluži kao upozorenje svima koji bi pokušali da nastave ustanak. Međutim, njena gradnja samo je pojačala težnju za slobodom, probudila je srpski inat i učvrstila je odlučnost srpskog naroda da se borba nastavi.** Kada se govori o [Ćele-kuli](https://sr.wikipedia.org/sr-ec/%D0%8B%D0%B5%D0%BB%D0%B5-%D0%BA%D1%83%D0%BB%D0%B0?utm_source=chatgpt.com), neophodno je vratiti se u početak 19. veka, u vreme kada je srpski narod živeo pod osmanskom vlašću, tokom velike krize u Osmanskom carstvu, koja je obeležena sukobima i nastojanjima pojedinih naroda da ostvare veću samostalnost. Prvi srpski ustanak izbio je 1804. godine, nakon sukoba sa dahijama, odmetnutim janjičarskim starešinama koje su preuzele vlast u Beogradskom pašaluku. Neposredan povod bio je teror dahija, a naročito Seča knezova, sprovedena početkom 1804. godine, tokom koje su ubijeni brojni srpski prvaci. Na [zboru u Orašcu](https://sr.wikipedia.org/sr-ec/%D0%97%D0%B1%D0%BE%D1%80_%D1%83_%D0%9E%D1%80%D0%B0%D1%88%D1%86%D1%83?utm_source=chatgpt.com) u februaru iste godine za vođu ustanka izabran je Đorđe Petrović – Karađorđe. U početku usmeren protiv dahija, odmetnutih janjičara koji su preuzeli upravu u Beogradskom pašaluku, ustanak je prerastao u širi pokret protiv osmanske vlasti. Srpski ustanici ostvarili su značajne vojne uspehe, a oslobađanje Beograda 1806. godine predstavljalo je jednu od najvažnijih prekretnica. Ipak, borba nije bila završena. Ustanici su nastojali da prošire teritoriju i osiguraju stečenu slobodu, dok su osmanske vlasti pokušavale da povrate izgubljene položaje. ![](https://balkanwatch.com/wp-content/uploads/2024/10/Karadjordje-Petrovic-by-Vladimir-Borovikovsky-1816-e1793060263901.jpg)Foto: Wikipedia #### Bitka na Čegru: prelomni trenutak 1809. godine U proleće 1809. godine srpske ustaničke snage pokrenule su pohod prema Nišu. Ustanici su se rasporedili na više položaja u okolini grada, podigavši šančeve kod Kamenice, Donjeg i Gornjeg Matejevca i na drugim strateškim tačkama. Jedan od najvažnijih položaja nalazio se na brdu Čegar, gde je komandovao resavski vojvoda Stevan Sinđelić. Bitka na [Čegru](https://sr.wikipedia.org/sr-ec/%D0%91%D0%B8%D1%82%D0%BA%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%A7%D0%B5%D0%B3%D1%80%D1%83?utm_source=chatgpt.com) odigrala se 31. maja 1809. godine. Osmanske snage, brojčano nadmoćnije, napale su srpske položaje. Borbe su bile žestoke, a položaj na Čegru našao se pod snažnim pritiskom protivnika. Stevan Sinđelić i njegovi ustanici pružili su otpor, ali je osmanskim vojnicima na kraju uspelo da prodru u šanac. U trenutku kada je postalo jasno da odbrana ne može biti održana, Sinđelić je, prema poznatom istorijskom predanju, pucao u skladište baruta. Eksplozija je usmrtila veliki broj srpskih ustanika i osmanskih vojnika. Podaci o tačnom broju poginulih razlikuju se među istorijskim prikazima. U javnim i komemorativnim izvorima često se navodi oko 3.000 poginulih srpskih ustanika i oko 6.000 osmanskih vojnika, ali te brojke treba posmatrati kao procene, a ne kao potpuno pouzdan popis žrtava. ![](https://balkanwatch.com/wp-content/uploads/2024/10/BitkanaCegaru-e1793060313913.jpg)Foto: Wikipedia #### Kako je nastala Ćele-kula? Nakon bitke, od lobanja poginulih srpskih ustanika izgrađena je [Ćele-kula](https://sr.wikipedia.org/sr-ec/%D0%8B%D0%B5%D0%BB%D0%B5-%D0%BA%D1%83%D0%BB%D0%B0?utm_source=chatgpt.com), na tadašnjem prilazu Nišu iz pravca Carigrada. Prema podacima Narodnog muzeja Niš, izgradnju je naredio osmanski zapovednik Huršid-paša, a u kulu su uzidane lobanje poginulih ustanika. Prvobitno je u spomenik ugrađeno 952 lobanje, raspoređene u 14 redova sa svake strane četvorougaone građevine visoke oko četiri metra. Lobanje su bile učvršćene krečom i peskom, a njihovo postavljanje na vidljivo mesto imalo je snažnu simboličku i zastrašujuću funkciju. ![](https://balkanwatch.com/wp-content/uploads/2024/10/Battle-of-Cegar-e1793060483947.jpg)Foto: Wikipedia #### Šta nam Ćele-kula govori o srpskom inatu? Izraz „srpski inat” često se koristi kada se govori o Ćele-kuli i događajima na Čegru. U narodnom tumačenju, on označava istrajnost, prkos i odbijanje da se odustane od borbe uprkos nepovoljnim okolnostima. ![](https://balkanwatch.com/wp-content/uploads/2024/10/Spomenik-na-Cegru.jpg)Foto: Wikipedia [https://www.addtoany.com/add_to/facebook?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/facebook?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/add_to/whatsapp?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/whatsapp?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/add_to/linkedin?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/linkedin?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/add_to/google_gmail?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/google_gmail?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/add_to/threads?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/threads?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/add_to/viber?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/viber?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/add_to/x?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata](https://www.addtoany.com/add_to/x?linkurl=https%3A%2F%2Fbalkanwatch.com%2Fstevan-sindjelic-i-cele-kula-simbol-stradanja-borbe-i-srpskog-inata%2F&linkname=Stevan%20Sin%C4%91eli%C4%87%20i%20%C4%86ele-kula%3A%20Simbol%20stradanja%2C%20borbe%20i%20srpskog%20inata)[https://www.addtoany.com/share](https://www.addtoany.com/share)