Poslednje uzorkovanje vode u Ličko-senjskoj županiji, sprovedeno od 20. avgusta do 9. septembra, pokazalo je prisustvo PFAS jedinjenja u dva bunara nizvodno od ilegalnog odlagališta otpada kod Gospića.
Uzorkovanje je sproveo Zavod za javno zdravstvo Ličko-senjske županije u saradnji sa Hrvatskim zavodom za javno zdravstvo (HZJZ), a obuhvaćena su ukupno 43 individualna vodna objekta – 38 bunara, tri cisterne i dva izvora.
U saopštenju HZJZ navodi se da je prisustvo „večnih hemikalija“ lokalnog karaktera i da voda iz javnog vodovoda nije ugrožena.
Analize su pokazale da je u 33 objekta voda hemijski ispravna, dok je utvrđeno samo mikrobiološko zagađenje. Kako se navodi, to je očekivan nalaz za sirovu i neobrađenu vodu koja, za razliku od vode iz javnog vodovoda, nije prošla redovno prečišćavanje i dezinfekciju.
Povišene vrednosti pojedinih fizičko-hemijskih pokazatelja utvrđene su u 10 uzoraka i, prema HZJZ, ne mogu se dovesti u vezu sa nezakonitim odlagalištem, već sa prirodnim karakteristikama kraškog područja.
U dva bunara u neposrednoj blizini i nizvodno od nezakonitog odlagališta utvrđeno je prisustvo PFAS jedinjenja. U jednom uzorku koncentracija je iznosila 0,3018 mikrograma po litru, što je iznad maksimalno dozvoljene vrednosti od 0,1 mikrograma po litru, dok je u drugom iznosila 0,0265 mikrograma po litru, odnosno bila je ispod dozvoljene granice.
Prema navodima HZJZ, građani na tom području priključeni su na sistem javnog vodosnabdevanja, dok se voda iz navedenih bunara ne koristi za piće. Vlasnici objekata obuhvaćenih uzorkovanjem obavešteni su o rezultatima i dobili su odgovarajuća uputstva.
Privatni bunari, cisterne i izvori nisu obuhvaćeni državnim monitoringom, pa su za njihovo održavanje i ispravnost odgovorni vlasnici, odnosno korisnici.
Prema važećim propisima, voda iz takvih objekata ne preporučuje se za piće bez prethodne provere zdravstvene ispravnosti.
