Američki konzervativni časopis The American Conservative objavio je analizu u kojoj se upozorava na mogućnost pokretanja nove političke kampanje zasnovane na optužbama za ruski uticaj, nalik aferi „Russiagate“ iz 2016. godine. Autor Filip Pilkington smatra da bi se ovog puta u središtu američkih političkih sukoba mogle naći Srbija i Republika Srpska, koje se sve češće pominju u raspravama o odnosima Vašingtona i Moskve.
U tekstu objavljenom 21. oktobra, pod naslovom „Russiagate II: Loser Edition“, Pilkington ocenjuje da se uoči novembarskih izbora za američki Kongres ponovo pojavljuju politički obrasci karakteristični za predsedničku kampanju iz 2016. godine.
Prema njegovom mišljenju, optužbe o ruskom mešanju u zapadne političke procese sve više služe kao sredstvo političkog nadmetanja, dok se pažnja postepeno preusmerava sa Ukrajine na druge regione, uključujući Balkan.
Republika Srpska u fokusu američkih medija
Pilkington posebnu pažnju posvećuje Republici Srpskoj, navodeći da su američki i britanski mediji poslednjih nedelja intenzivirali interesovanje za njene političke i lobističke aktivnosti u Vašingtonu.
On ukazuje na tekstove listova The New York Times i Financial Times, koji su izveštavali o vezama pojedinih visokih američkih zvaničnika i lobističkih kompanija angažovanih za predstavljanje interesa Republike Srpske.
Prema Pilkingtonovom tumačenju, deo zapadnih medija ove aktivnosti posmatra prvenstveno kroz odnose rukovodstva Republike Srpske sa Rusijom.
Autor smatra da se time stvara prostor za tvrdnje prema kojima Republika Srpska ne nastoji samo da ojača svoj politički položaj i autonomiju unutar Bosne i Hercegovine, već navodno služi i kao posrednik ruskog uticaja u američkoj prestonici.
Pilkington takva tumačenja dovodi u pitanje, ocenjujući da se nedovoljno pažnje posvećuje unutrašnjim političkim okolnostima u Bosni i Hercegovini i položaju Republike Srpske.
Srbija se takođe pominje kao moguća meta političkih pritisaka
U analizi se ukazuje i na aktivnosti američkog kongresmena Džoa Vilsona, koji je predstavio zakonodavnu inicijativu poznatu kao SRBIJA Act.
Pilkington smatra da se kroz ovu inicijativu Srbija sve češće prikazuje u kontekstu navodnog ruskog i kineskog uticaja na Balkanu.
Prema njegovoj oceni, takav pristup mogao bi da postane deo šire američke političke rasprave o suzbijanju uticaja Moskve, posebno ukoliko se rat u Ukrajini završi ili izgubi dosadašnji značaj u američkoj unutrašnjoj politici.
Autor pretpostavlja da bi Balkan i Južni Kavkaz u tom slučaju mogli da postanu nova područja političkog nadmetanja Zapada i Rusije.
Ovakve ocene predstavljaju autorovu geopolitičku analizu, a ne potvrdu postojanja koordinisane kampanje protiv Srbije ili Republike Srpske.
Spor oko navodnih ruskih botova u Nemačkoj
Kao primer načina na koji se razvijaju optužbe za ruski politički uticaj, Pilkington navodi nedavnu polemiku o aktivnosti naloga povezanih sa nemačkom strankom Alternativa za Nemačku (AfD).
Nakon ukrajinskih napada na infrastrukturu ruske tehnološke kompanije Jandeks, na društvenim mrežama pojavio se grafikon koji je navodno pokazivao nagli pad aktivnosti naloga povezanih sa AfD-om.
Međutim, verodostojnost grafikona ubrzo je dovedena u pitanje. Utvrđeno je da prikazuje i podatke za datume koji još nisu nastupili u trenutku njegovog objavljivanja, dok izvor podataka nije bio naveden.
Pilkington ovaj slučaj koristi kao argument za svoju tvrdnju da se optužbe o ruskim propagandnim mrežama ponekad šire bez dovoljno pouzdanih dokaza.
Ipak, netačnost konkretnog grafikona sama po sebi ne isključuje postojanje drugih dokumentovanih kampanja stranog uticaja.
Može li se ponoviti politička atmosfera iz 2016. godine?
Autor podseća na aferu „Russiagate“, koja je obeležila prvi predsednički mandat Donalda Trampa i višegodišnje rasprave o ruskom mešanju u američke izbore.
Pilkington smatra da je ta afera značajno uticala na stavove dela američke javnosti prema Rusiji i doprinela jačanju podrške konfrontacionoj politici prema Moskvi.
U svojoj analizi iznosi pretpostavku da bi sličan politički pristup mogao ponovo da dobije na značaju nakon kongresnih izbora u novembru 2026. godine.
On, međutim, ocenjuje da bi ponavljanje iste strategije teško moglo da proizvede politički efekat jednak onom iz 2016. godine.
Balkan kao deo šire geopolitičke rasprave
U završnom delu teksta Pilkington upozorava da bi budući odnosi Sjedinjenih Američkih Država i Rusije mogli sve više da se oblikuju kroz regionalna politička pitanja.
Posebno izdvaja Balkan, gde se odnosi Srbije i Republike Srpske sa Moskvom već duže vreme nalaze u fokusu dela zapadne političke javnosti.
Prema njegovom mišljenju, pokušaji povezivanja različitih političkih pokreta i regionalnih sporova sa ruskim uticajem mogli bi dodatno da prodube međunarodne podele.
Analiza časopisa The American Conservative tako otvara pitanje da li će Srbija i Republika Srpska u narednom periodu postati značajnije teme američkih unutrašnjih političkih sukoba.
